EBRU SANATI TEKNİKLERİ

BATTAL EBRU

Tekne yüzeyine serpilen boyalara müdahele etmeksizin meydana gelen desenin kağıda geçirilmesi ile oluşan ebru çeşididir. bu tarzda yapılan ebrularda, ebru yapan kişinin becerisi ve ustalığı ne kadar ileri seviyede olursa olsun meydana gelen desenin sadece kendisi tarafından yapıldığını söyleyebilmesi eksik kabul edilir. Ebrucunun kendisi de su gibi, boya gibi sebeplerden sadece biridir. Elbette görebilen göziçin Külli İrade her şeyde aşikardır, fakat özellikle “battal ebru” da Külli İradenin varlığı daha net olarak görülebilmektedir.

 

ÇİÇEKLİ EBRU

Necmeddin ebrusu da denilen bu ebru çeşidi adından da anlaşılabileceği gibi merhum Necmeddin Okyay tarafından bulunan ebru çeşididir. Necmeddin Okyay hocaya gelene kadar kimi ebru sanatçıları tarafından ebru teknesinde çiçek desenleri yaılmaya çalışılmış olsada başarılı olamamışlardır. Bu tarz ebrunun ilk örenekleri ancak Necmeddin Okyay zamanında meydana gelmiştir. Necmeddin Okyay; “lale, karanfil, gelincik, menekşe, sümbül, gül goncası ve kasımpatı” gibi çiçek desenlerini ebruda uygulamıştır. Çiçkekli ebrular aynı rengin 3 farklı tonuyla hazırlanan ebru zemininin üstüne bizin ucundan damlatılarak belli bir büyüklüğe gelen dairesel boyaların farklı kalınlıklardaki bizler yardımı ile desenlendirilerek çiçek şekline benzetilmeleri sonucu meydana getirilirler.

HATIB EBRUSU

Ayasofya camii imam hatibi olan merhum Mehmet Efendi tarafından bulunmuş olan çok önemli bir ebru çeşididir, bu sebeple o zatın adı ile anılır “hatib ebrusu” Bu ebru çeşidi bir ilk olması ve ebruda farklı desenler meydana getirmiş olması sebebi ile çiçekli ebrulara geçişteki en önemli sebep olmuştur. bir veya birden fazla rengin iç içe damlatılmasından sonra meydana gelen dairesel şekillere bir biz yardımı ile farklı desenler vermek sureti ile uygulanır. Hat kenarlarında pervaz olarak kullanılabilir. En bilineni “çarkıfelek” hatib ebrusudur.

 

MUHAYYEL EBRU

Muhayyel ebru diye bilinen ebru çeşidi adından da anlaşılacağı üzere, hayal edilerek meydana getirilen ebru eserlerine verilen addır. Ebru sanatında uygulanan çiçeklerin, sanatçının hayalinde oluşturduğu ve gerçeğe uygun olmayan estetik bir form üzerinde çalışılması neticesinde meydana getirilir. Genellikle kâğıdın tamamını kaplayacak şekilde tasarlanan bu tip çalışmalar estetik açıdan ebru severlerin ilgisini daha fazla çekebilmektedir. İlk olarak Ebrucu Alparslan Babaoğlu tarafından yapılan bu ebru çeşidi bu gün tüm ebrucular tarafından benimsenmiş ve sevilerek yapılmaktadır.

TARAKLI EBRU

Gel-Git ebrusu yapıldıktan sonra tarak adı verilen alet yardımı ile meydana gelen desen taraklı ebru desenidir. tarağın dişleri suya temas edecek kadar tekneye batırıldıktan sonra, gel-git e dikey olarak ve tarağı çekerken elinizi oynatmadan yapılır. tarak çekildikten sonra tarak biraz kaydırılarak ters istikamete doğru çekilirse “ters taraklı ebru” meydana gelmiş olur. bu tarz ebru avrupada da kullanılmaktadır.

 

 

BULBUL YUVASI EBRU

Tekne yüzeyine serpilen boyaları bir biz yardımı ile büyükten küçüğe doğru dairesel hareketler yaparak şekillendirme neticesinde meydana gelen ebru desenidir. Genellikle bu dairesel şekiller, uzun kenar boyunca 5, ve kısa kenar boyunca 4 tane olarak tasarlanır.

 

 

 

ŞAL EBRUSU

Anadoluda kullanılan şal desenine benzediği için bu ismi almıştır. Gel-Git ebrusu yapıldıktan, bir biz yardımı ile teknedeki gel-git ebrusunun dairesel hareketlerle karıştırılması neticesinde meydana gelen desen şal ebru desenidir. üzerine neftli boya serpilerek daha farklı sonuçlar elde edilebilir.

 

 

NEFTLİ BATTAL EBRUSU

Battal ebrusunda en son olarak serpilecek boyanın içine yeteri kadar “neft” katılması sonucunda meydana gelen ebru desenidir. Neftli boya yüzeye serpildikten sonra yüzeyde hava kabarçıklarına benzer desenler meydana getirdiği için farklı bir güzellik meydana gelir.

 

 

 

KUMLU EBRU

Tekne Yüzeyine serpilen boyaların kum gibi dağılması ile meydana gelen ebru çeşididir. Kumlu ebrunun tarifi diğer ebru tarifleri gibi yapılamaz, çünkü kumlu ebrunun meydana gelmesi için kullandığınız kitreli suyun (deniz kadayıfı-sahlep..) kıvamının, boyaları kumlandıracak nitelikte olması gerekmektedir ve bu kıvam her zaman oluşmaz. Bu kıvama gelmiş olan “ebru sıvısının” üzerine bir biz yardımı ile boya damlatılarak veya fırça ile serpilerek su yüzeyindeki boyanın “çatlaması” sağlanır.
Kumlu ebru yapabilmek için sizin ustalığınızdan ziyade teknenin ustalığı gereklidir. (tekneden usta olmaz demeyin)

 

 

AKKASE EBRU

Necmeddin Okyay tarafından bulunan bu ebru çeşidi, ebrunun içine yerleştirilecek olan herhangi bir yazının arap zamkı kullanılarak veya yazının kalıbını çıkarıp ebru uygulanacak kağıdın üzerine kesme-yapıştırma yöntemi ile tespit edilmesi ile meydana gelir. kalıp çıkarılarak yazılı ebru yapmak gerçekten zor ve sabır gerektiren bir iştir. yazıyı kesmesi büyük bir zahmet olduğu gibi, kesmiş olduğunuz bu kalıbı uygulayabilmek ondan daha da zor ve zahmetlidir.

 

 

HAFİF EBRU

Ebruda kullanılan boyaların su ve öd miktarlarının artırılması neticesinde elde edilen açık renkli ve kağıt üzerinde hafif bir desen görüntüsü veren ebru çeşididir. Bu tarz ebru deseni hattatların yazı yazmaları için idealdir.

 

 

 

SOMAKİ EBRUSU

Somaki mermeri gibi çok damarlı desene sahip ebruya verilen isimdir. Bu ebru yapılırken fırça normalden daha fazla sıkılır ve tekne yüzeyine serpilen boyalar daha ufak damlalar halinde düşer, dolayısı ile tekne yüzeyinde daha fazla damarlı bir görüntü oluşur.

 

 

10 yorumlar

  1. özlem muradova diyor: 08 Mart 2013
  2. SEMİHA BOSTANCI diyor: 12 Nisan 2013
    • editor diyor: 24 Haziran 2013
  3. S.BOSTANC diyor: 03 Ekim 2013
  4. Bilal Tahmazoğlu diyor: 14 Ekim 2013
    • editor diyor: 19 Ekim 2013
  5. Bilal Tahmazoğlu diyor: 14 Ekim 2013

Bir Yorum Yazın

Web Analytics